12 juli 2019

De zorgovereenkomst: middel om controle te houden over jouw bedrijf wanneer het noodlot toeslaat



Wie gaat de geldzaken van uw onderneming beheren wanneer u daar zelf niet meer bekwaam voor bent?

"Ik ben nog jong.", "Ik heb nog genoeg tijd om dat te regelen." of "Dat is iets voor mijn ouders.", zijn veelvoorkomende antwoorden wanneer deze vraag wordt gesteld. Spontaan denkt men  aan Alzheimer, Parkinson of dementie. Toch niet iets waar je als prille dertiger met een eigen zaak van wakker ligt. Maar toch!

Een plan B moet je als ondernemer altijd hebben. Je wilt niet dat je nabestaanden of je zakenpartners wakker liggen van jouw zaak op een moment dat jij in de onmogelijkheid bent om zelf beslissingen te nemen.


Ben jij de enige zaakvoerder in de onderneming?
Kan je volgens de statuten niet afgezet worden zonder je eigen toestemming of kunnen bepaalde beslissingen niet genomen worden zonder jouw goedkeuring?
Lees dan zeker verder.


Op een ongeval staat geen leeftijd. Kom je in een coma terecht of wordt je verstandelijk beperkt dan treden wettelijk gezien een aantal zaken in voege. Gewone bankvolmachten komen bijvoorbeeld te vervallen. Wanneer je geen zorgovereenkomst hebt afgesloten, zal de vrederechter een bewindvoerder voor het beheer van je geldzaken dienen aan te stellen. Om zelf nog enige invloed te hebben, stel ze best vooraf een zorgovereenkomst op.

Met de zorgovereenkomst heb je zelf in handen wie jouw belangen bewaakt in tijdens waarin je wilsonbekwaam bent.

Wat is een zorgovereenkomst of zorgmandaat?

Een zorgovereenkomst is een document waarin je zelf naar vrije keuze een persoon aanduidt om in jouw plaats te handelen op een moment wanneer jij dat zelf niet meer kunt. Hierin kan je vermelden wie wat kan doen in jouw belang. Zo kan je bijvoorbeeld je levenspartner of kinderen beslissingsbevoegdheid geven om handelingen te stellen gerelateerd aan je privévermogen en kan je jouw zakenpartner de belangen van je bedrijf laten beheren.

Niet alleen in het kader van gewone vermogensplanning zoals bankbetalingen, aan- en verkoop van aandelen, belastingoptimalisatie, huren en verhuren van vastgoed kunnen ook regelingen getroffen worden in het kader van successieplanning en huwelijkscontract. Het voordeel van een zorgovereenkomst is dat je zelf bepaalde zaken vooraf kunt vastleggen zodat wordt uitgevoerd wat jij precies wilt. Zo kan je er toch voor zorgen dat de overdracht of overgang van je onderneming kunnen geregeld worden zoals jij dit in gedachten hebt.

Je kan trouwens ten allen tijde de zorgovereenkomst wijzigen - zolang je wilsbekwaam bent uiteraard.


Even belangrijk voor de ondernemer als een goede verzekering 

Cru gezegd: het zitten wachten op jouw dood vooraleer men de vrijheid krijgt om zonder een bewindvoerder beslissingen te nemen die belangrijk zijn voor het bedrijf is niet iets waar je je nabestaanden wilt mee opzadelen. Wanneer jij nog 40 jaar leeft nadat je wilsonbekwaam bent geworden, zal men beknot worden en zo lang moeten samenwerken met een bewindvoerder. Voor uitvoering van sommige beslissingen zal je familie of vennoot zelfs eerst via de vrederechter dienen te passeren.


Bijna gratis!

Je kan zelf een zorgovereenkomst opmaken. Opdat die kan afgedwongen worden, dient deze geregistreerd te worden in het Centraal Register van Lastgevingsovereenkomsten. Voor ongeveer 20 Euro ben je ermee vanaf. De meesten passeren kiezen echter om dit via de notaris te regelen. Dan zal de kost tussen de 250 à 500 euro bedragen maar heb je er uiteraard ook het professioneel advies bijgekregen.


Meer informatie?

Op de website van de Gezinsbond vind je een modeltekst en een uitgebreide brochure van de Koninklijke Federatie van het Belgische Notariaat.


20 juni 2019

Wantrouwen in de familie leidt tot bittere strijd tussen twee iconische sportmerken

Blog C.G. TOTEM over Insights Discovery en Dassler familie


Het verhaal van de familie Dassler

De familie Dassler is verantwoordelijk voor twee iconische sportmerken die vorige eeuw een helse strijd hebben gevoerd met elkaar. Een verhaal van succes en wantrouwen. De tweedelige film hierover is een echte aanrader.


Zoons overtuigen vader om strategische wijziging door te voeren

Rudi en Adi overtuigen hun vader om sportschoenen in zijn atelier te vervaardigen. Ze dopen hun bedrijf Gebrüder Dassler Schuhfabrik. Rudi, een echte zakenman, en Adi, een perfectionistische ambachtsman, zijn overtuigd dat sportschoenen de prestaties van de atleet beïnvloeden. Als snel halen ze hun eerste groot succes met een atlete die tijdens de Olympische Spelen in 1928 een gouden medaille wint.

Adi, op zoek naar perfectie en meer medailles, besluit om enkele jaren in een ander bedrijf aan de slag te gaan om de ambacht van het leesten onder de knie te krijgen. Zijn broer Rudi is hier minder gelukkig mee in tijden van volle economische crisis. Een eerste kink in de kabel in de relatie tussen de twee broers.


Jesse Owens zorgt voor boost familiebedrijf

Om op de Olympische Spelen van 1936 sportschoenen te mogen leveren aan het Duitse team kunnen de broers Dassler niet anders dan zich aan te sluiten bij de partij van Adolf Hitler. Ze blijven hun filosofie echter trouw: de beste atleten moeten met gelijke middelen kunnen strijden. Ze voorzien alle topfavorieten van op maat gemaakte sportschoenen, dus ook Jesse Owens. Hij won er vier gouden medailles mee. Als kleurling viel dit helemaal niet in goede aarde bij de nazi's.


Oorlog drijft broers uit elkaar

Adi houdt tijdens WO II de fabriek zo goed en zo kwaad mogelijk open terwijl zijn broer verplicht is zich aan te melden aan het front. Rudi verdenkt zijn broer en schoonzus hem uit de weg te willen hebben. Rudi deserteert en duikt toch onder bij de familie. Ondertussen was de fabriek gedwongen om ook antitankwapens te produceren. Ondergedoken in een kelder ontdekt Rudi in de boeken dat zijn broer nogal creatief is met de voorraad voor het produceren van schoenen. Volgens Adi met oog op de tijd die komt na de oorlog. Rudi verdenkt Adi er echter van om solo te willen gaan. Een nieuwe in het vertrouwen.

Kort na de oorlog wordt Rudi gearresteerd en komt in een kamp terecht op verdenking van steun aan de nazi's. Terwijl hij maandenlang vast zit, komt zijn jongere broer geen enkele keer op bezoek. Hij vermoedt terug de hand van Adi.


Concurrentiestrijd drijft de Dassler broers en hun kinderen tot het uiterste

Uiteindelijk beslissen de broers in 1948 om het bedrijf te splitsen. De start van Adidas en Puma. De strijd neemt alleen maar toe. Bij het overlijden van hun moeder krijgen ze het zelfs niet over hun hart elkaar te bellen. Wanneer later de neven Horst en Armin de leiding overnemen van hun vaders wordt de strijd alleen maar erger. De associatie met het eigen merk wordt zo groot dat bloedbanden volledig uit het oog verloren worden.

Het is pas in 1974 wanneer Rudi stervende is dat de broers elkaar voor de eerste keer terug zien in 26 jaar.



Zou Insights Discovery een verschil gemaakt hebben?

Na het zien van de film vraag ik mij nu al enkele dagen af of Insights Discovery - indien reeds beschikbaar in 1948 - een andere wending zou kunnen gegeven hebben aan het levensverhaal van de broers Dassler.


Kleurenmodel reikt inzichten aan over onszelf en anderen

Insights Discovery helpt mensen om optimaal te presteren door hun meer inzicht te geven in zichzelf. Vanuit dat zelfinzicht kunnen ze gemakkelijker afstemmen op en verbinding maken met anderen. Een eenvoudig kleurenmodel is de vertrekbasis. Iedereen heeft een unieke combinatie van de vier kleuren in zich: vurig rood, stralend geel, zacht groen en helder blauw. Deze kleuren verwijzen naar gedragseigenschappen die we meestal het liefst of het gemakkelijkst laten zien.


Op een goede dag is de perceptie van ons gedrag als volgt:


Gedrag op een goede dag



Op een mindere dag is de perceptie van ons gedrag als volgt:


Gedrag op een mindere dag


De gedragsvoorkeuren van de Dassler broers gewikt en gewogen

Afgaande op hoe de karakters in de film zijn neergezet, komt duidelijk naar voor dat de dominante voorkeur van Adi ligt op helder blauw met een vleugje zacht groen. Bij Rudolf is de dominante voorkeur vurig rood in combinatie met stralend geel. Eigenlijk zijn ze tegenpolen van elkaar. Omdat ze elkaar versterkten vanuit hun kracht, is Gebrüder Dassler Schuhfabrik kunnen groeien. Rudi was heel prestatiegericht en maakte afspraken die het bedrijf tot het uiterste dwongen om te leveren tegen strakke deadlines. Adi was diegene die dag en nacht doorging om de perfectie te kunnen afleveren.

Tegenpolen versterken niet alleen elkaar, maar roepen ook elkaars allergieën op. Waar het gedrag van Adi soms als koud, afstandelijk, passief en traag kon overkomen op Rudi, zal Adi zich ongetwijfeld geïrriteerd hebben wanneer Rudi volgens hem overhaaste conclusies trok, zich controlerend, dominant en agressief gedroeg.


Insights Discovery: voor wie beter in verbinding wil gaan met anderen

De uiteindelijke reden waarom het fout is gelopen tussen de broers is niet volledig duidelijk. Het zou ongenuanceerd zijn om te zeggen dat we vandaag met Dasslers zouden rondlopen. Een persoonlijk Insights Discovery profiel had de broers sowieso inzicht geboden welke perceptie hun gedrag bij de ander kon oproepen en had ook een basis kunnen vormen om beter met elkaar in verbinding te gaan indien zij daar beiden toe bereid zouden zijn geweest. Daar ben ik van overtuigd.

Wie meer zelfinzicht wil krijgen in eigen sterktes en valkuilen in communicatie, leiderschap en samenwerking en vanuit dit zelfinzicht aan de slag wil gaan om gemakkelijk af te stemmen op anderen en verbinding te maken met anderen, kan voor een masterclass of workshop persoonlijke effectiviteit terecht in de zomeracademie.

Inschrijven voor de ééndaagse workshop kan via de website van Ubeon; inschrijven voor een 2 uur durende individuele masterclass kan via deze link.




Bronnen
Film: "Die Dasslers - Pioniere, Brüder und Rivalen"
Wikipedia
Foto pixabay: ogmentry





10 mei 2019

Deugdelijk ondernemen: Wat is dat nu?




Deze morgen was ik in het kader van PLATO door VOKA uitgenodigd op een event over Raad van Advies voor kmo’s bij Stagobel Electro in Deinze. Een heel leerrijk moment waar Tessa Dugardin van Stella P. de meerwaarde hiervan heeft uiteengezet met een rijk pallet aan tips & tricks hoe dit te organiseren.

Uit het publiek werd door Roland De Wolf, zaakvoerder van Resolvus, de vraag gesteld of er geen initiatief zou moeten ondernomen worden om beter uit te leggen wat ‘deugdelijk bestuur’ nu eigenlijk is. Net als Roland ben ik gedreven om de continuïteit van onze kmo’s te versterken. Deugdelijk bestuur kan daar in belangrijke mate toe bijdragen. Vandaar, in deze blog, een eerste aanzet.


Waarom corporate governance?
Vooraleer dieper in te gaan op wat deugdelijk bestuur eigenlijk is, verwijs ik graag even naar Graaf Buysse die in het voorwoord van ‘Corporate Governance - Code Buysse III’ aangeeft dat het doel vooral is om niet-beursgenoteerde bedrijven sterker te maken, beter te wapenen voor de toekomst en dit met een maximale winstgeneratie. En dit is heus niet alleen gericht op grote bedrijven. Integendeel, UNIZO heeft reeds verschillende sessies ingericht om aan te tonen dat ook kleinere bedrijven baat hebben bij meer deugdelijk bestuur.


Transparantie, de basis van deugdelijk bestuur
Doelstelling van Corporate Governance heeft tot doel ervoor te zorgen dat de onderneming op een transparante wijze wordt bestuurd, geleid en gecontroleerd. Bijgevolg, corporate governance gaat over het uitzetten en implementeren van structuren en processen die de onderlinge relaties en wisselwerking regelen het management van de onderneming, de raad van bestuur en de aandeelhouders. Hierbij wordt bijzondere aandacht besteed aan ieders respectievelijk rechten, taken en verantwoordelijkheden.

In een eerste fase spreken we over deugdelijk ondernemen. Daarbij is er bijzondere aandacht voor de professionalisering van de onderneming en de wijze waarop men omgaat met personeel, klanten, leveranciers en andere stakeholders.


Is dit echt ook voor kleine en middelgrote familiebedrijven?
Vaak wordt men opgeslorpt door het operationele werk van elke dag dat het moeilijk wordt om vanuit een helikopterzicht naar de onderneming te kijken. Soms worden beslissingen genomen waarbij de lange-termijn-strategie uit het oog wordt verloren – indien deze reeds is bepaald.

Vandaar dat een eerste stap in corporate governance het vastleggen is van een strategische missie welke een referentiekader vormt voor iedereen die betrokken is bij de kmo. Het maakt het nemen van beslissingen en handelingen meer lange-termijngericht. Het helpt ook je klanten, personeel, leveranciers, investeerders en bankiers een duidelijk zicht te krijgen waar je voor staat.


Nood aan meer deugdelijk bestuur? Zijn we dan niet goed bezig?
Een eerste stap in corporate governance is deugdelijk ondernemen. Deze zou door elk bedrijf ter harte moeten genomen worden, niet omdat men slecht bezig zou zijn, maar omdat men wil professionaliseren en de toekomst van het bedrijf op lange termijn veilig stellen.

Het houdt onder andere in dat er werk wordt gemaakt van volgende zaken:
  • Het uitbouwen van een professionele personeelspolitiek waarbij aandacht is voor de motivatie van werknemers en zij op een constructieve manier worden betrokken bij het ondernemingsbeleid;
  • Het klantvriendelijk werken met solvabele ondernemingen, hierbij ondersteunt door een heldere communicatie en duidelijke algemene voorwaarden en waarbij men niet al zijn eieren in één mandje of bij een beperkt aantal klanten gaat leggen;
  • Sociaal maatschappelijk verantwoord ondernemen met oog voor milieu, mensenrechten, diversiteit en sociale rechten, niet alleen door aandacht te hebben wat men zelf hierin doet, maar bijvoorbeeld ook hoe de toeleveranciers in de ketting hier aandacht voor hebben;
  • Het gebruiken van de boekhouding van de onderneming als een strategisch instrument, waarbij regelmatig getoetst wordt hoe het financieel plan bij te sturen en waarbij financiële informatie vlot kan doorstromen naar investeerders en bankiers indien nodig;
  • Het scheiden van privévermogen en middelen van de onderneming;
  • Het voeren van een professioneel beleid naar leveranciers toe waarbij ook hier afhankelijkheid van een te beperkt aantal leveranciers wordt vermeden. Heldere contracten, duidelijkheid wie de onderneming kan verbinden, vastgelegde betalingsvoorwaarden, betalingstermijnen en schriftelijke afspraken zijn hierbij de norm;
  • Zich laten omringen door externe adviseurs die dienen als onafhankelijk klankbord en hun expertise ter beschikking stellen van de onderneming. Dit kunnen consultants zijn, maar ook een wingman of wingwoman waarbij men op geregelde basis mee afspreekt;
  • Het onderhouden van goede en constructieve relaties met overheidsinstellingen, professionele verenigingen, vakbonden, onderwijsinrichtingen, etc.

Deelnemen aan een PLATO-traject, een netwerkforum waarbij met collega ondernemers kennis en advies wordt uitgewisseld over zelfgekozen thema’s – is duidelijk een voorbeeld van hoe men van deugdelijk ondernemen werk kan maken. Vaak komen thema's zoals hierboven beschreven aan bod in de maandelijkse meetings. (Wanneer je interesse hebt in dergelijk traject, contacteer me gerust. We zoeken nog enkel nieuwe deelnemers voor onze PLATO-develop groep met opstart op 6-7 juni)


Met een Raad van Advies haal je een externe blik binnen
In een volgende fase heeft men de Raad van Advies waarbij de ondernemer op regelmatige basis samenkomt met experten welke advies verlenen over de bedrijfsvoering vertrekkende vanuit een meer strategisch perspectief.

Het is een denktank waarbij met een kritisch-opbouwende blik naar de onderneming wordt gekeken. Door het binnenhalen van een externe blik op je onderneming, leert de ondernemer en zijn familie kijken met een andere bril naar de eigen onderneming.

In familiebedrijven kan de oprichting van een raad van advies het voordeel dat men een goede balans kan helpen vinden bij het bewaken van de belangen van de onderneming, de familie en de aandeelhouders van het bedrijf.


Voor gevorderden: zeggenschap delen in een Raad van Bestuur
Waar de ondernemer in de Raad van Advies volledig zelf aan het stuur blijft zitten, geeft men in een actieve Raad van Bestuur een deel van zijn zeggenschap af.

Naast een aantal wettelijke bevoegdheden, neemt zij het algemeen bestuur waar in de onderneming. Dit wil zeggen dat zij goedkeuring geeft over de strategie van de onderneming, budgetten, investeringen, wijze van financiering en overnames. Zij is betrokken bij het uitwerken van beleid op vlak van HR, marketing en verkoop, IT. Naast klankbord, houdt zij ook toezicht op de dagdagelijkse werking van de onderneming. Een niet onbelangrijk element is dat zij instaat voor de aanstelling, de evaluatie, het ontslag en het bepalen van de vergoeding van de gedelegeerd bestuurder, de leden van het directiecomité en het managementcomité.

In de Code Buysse III wordt door professor Jozef Lievens, Instituut voor het Familiebedrijf, ook uiteengezet hoe de werking en toezicht te organiseren en welke verwachtingen men heeft ten overstaan van het (performant) senior management en de (betrokken) aandeelhouders.

Ook in een familiebedrijf kan men opteren voor een Raad van Bestuur. Het is trouwens een ideale manier om als zaakvoerder wat meer afstand te nemen van het dagelijks operationeel werk en deze door te schuiven naar de volgende generatie.


Deugdelijk bestuur voor familiebedrijven
Voor familiebedrijven wordt het bovendien aangeraden om eveneens een familieraad te organiseren welke dient als vehikel voor communicatie en informatie uitwisseling inzake de familiale onderneming.

Daarnaast is een familiaal charter een goede manier om de eigenaarsvisie in vast te leggen. Hierin worden essentiële zaken opgenomen die voor de familie belangrijk zijn. Denk hierbij bijvoorbeeld aan familiale waarden, hoe de eigendom en overleg inzake het familiebedrijf te regelen, afspraken over hoe meningsverschillen of conflicten te behandelen… Hier kan ook nog in opgenomen zijn hoe familie integreert in de onderneming, onder welke voorwaarden en welke remuneratie hier tegenover staat.


Zoals u ziet, deugdelijk bestuur heeft vele gradaties en is er vooral op gericht de continuïteit van het bedrijf te bewerkstelligen.


Vragen of reacties steeds welkom!

30 april 2019

Nieuwe vennootschapswet: opportuniteit of nachtmerrie?


Bent u reeds om de oren geslagen met de timing en voordelen van de nieuwe wetgeving, zorg dan gewoon dat u een nachtmerrie vermijdt. Scrol dan direct naar beneden richting de tips hoe de aligneëring best aan te pakken.

Wil je graag nog alles even op een rij of is het nieuw, lees dan hierna dan eerst gewoon verder.



Stimuleren van ondernemerschap en meer jobs!

De nieuwe vennootschapswetgeving moet ondernemerschap stimuleren. België is een land van kmo's en wil met de nieuwe wetgeving het eenvoudiger maken in de keuze en opties om een onderneming op te richten. Een aantrekkelijk investeringsland blijven was een ander uitgangspunt. Zo benen we de buurlanden terug bij en kan het alleen maar helpen om meer jobs te creëren en onze economie draaiende te houden.


 Timing en impact op bestaande ondernemingen

Vanaf 1 mei is de wetgeving een feit. Iedereen die een nieuw bedrijf uit de grond stampt, is onderworpen.

Vanaf 1 januari 2020 zijn voor bestaande ondernemingen voorlopig alleen de dwingende bepalingen van toepassingen. Wie nu in de huidige statuten of onderhandse overeenkomsten bepalingen heeft staan die strijdig zijn met de wet, zal deze vanaf dan niet langer kunnen toepassen.

Tegen uiterlijk 1 januari 2024 dient ieder bedrijf zich wel formeel te aligneren met de nieuwe vennootschapswet. Moet u uw statuten eerder wijzigen, dan zult u zich reeds vroeger volledig moeten conformeren.


Nieuwe vennootschapswet biedt opportuniteiten voor familiebedrijven

In de bijlage van De Tijd stond een artikel met als titel: "Snoepkast voor familiebedrijven". De nieuwe wetgeving bevat veel minder dwingende regels voor de bv, de vroegere bvba. Hierdoor hebben familiale ondernemingen een grotere vrijheid om naar eigen behoeften hun organisatie en bestuur te regelen in hun statuten. Vandaar dat de titel heel goed gekozen is.

De belangrijkste wijzigingen die van de bv - voormalige bvba - een snoepwinkel maken, zijn o.a. de volgende:

1. één aandeelhouder volstaat om een bv op te richten

Men hoeft zich niet langer de vraag te stellen wie men moet zoeken om minstens één aandeel te geven om een bedrijf te kunnen oprichten. Deze verplichting is nu voorbij.

2. creatie van verschillende aandelen is mogelijk

Zo is het mogelijk om aandelen te creëren met meervoudige stemrechten. U kunt dan bijvoorbeeld aandelen voorbehouden voor elke tak van de familie en hieraan verbinden dat aan elke type één of meerdere bestuurders is verbonden. Voor de overdracht van aandelen is meer maatwerk mogelijk.

3. overdracht naar de volgende generatie kan eenvoudiger geregeld worden

Zo kunt u bijvoorbeeld een groot gedeelte van de aandelen overdragen aan uw kinderen zonder de controle en/of de vermogensrechten af te staan of omgekeerd. Heeft u kinderen die niet in de zaak werken of die nog geen rol opnemen in het dagelijks bestuur, dan kunt u ervoor kiezen dat zij wel delen in de winsten, maar minder of geen controle hebben in vergelijking met het kind die de eindverantwoordelijkheid draagt.

4. proactief inspelen op mogelijke conflicten

In de statuten kunt u proactief afspreken welke procedure dient gevolgd te worden bij bepaalde scenario's. Op die manier kan men conflicten vermijden en zelfs vermijden dat men naar de rechtbank dient te stappen indien u er finaal niet uitkomt.

5. Totaalcontrole

In de nieuwe bv is het mogelijk om de volledige controle in handen te houden. U kunt zich laten benoemen als enige statutaire bestuurder die moeilijk afzetbaar is. In combinatie met een vetorecht voor beslissingen op de aandeelhoudersvergadering, bezit u quasi totaalcontrole. In sommige gevallen kan dit aangewezen zijn.

6. Uitstapregeling is eenvoudiger

In de wetgeving is voorzien dat onder bepaalde voorwaarden de uittrede uit de vennootschap kan gebeuren ten laste van het vermogen op de bv. Op die manier moet men geen externe koper zoeken indien de familie niet over de financiële middelen beschikt om deze over te kopen. Tegelijkertijd heeft de familie zekerheid dat het bedrijf in de toekomst volledig in jullie handen blijft.


Wanneer u 'nachtmerrie' leest in plaats van 'opportuniteit'

Ook al vreest u geen discussies of is overdracht nog niet onmiddellijk aan de orde in uw familiale onderneming, u kunt deze opportuniteit te baat nemen om nu reeds de spelregels voor de toekomst vast te leggen. Het is altijd eenvoudiger om op een niet verdacht moment afspraken te maken met de familie. Wanneer uit elke tak één opvolger klaar staat om het roer over te nemen, is de kans groter dat de emoties de bovenhand nemen van de ratio.

Loopt de communicatie binnen uw familie op dit moment stroef, zult u misschien nu reeds huiveren van de mogelijke discussies met alle familiale aandeelhouders omtrent de wijzigingen. Feit is dat u voor 1 januari 2024 keuzes moet maken en met de familie rond de tafel dient te gaan zitten. U heeft nog tijd, maar weet dat van uitstel in dit geval geen afstel komt. Onderstaande tips kunnen vermijden dat uw ergste nachtmerrie realiteit wordt. Neem ze ter harte.





Plan vooruit met volgende tips


1. Begin tijdig

Ga niet over één nacht ijs. Sommige discussies en beslissingen hebben gewoon tijd nodig. Wacht u tot op het laatste moment, dan doet u waarschijnlijk het minimum noodzakelijke om later een tweede keer te betalen om alsnog noodzakelijke aanpassingen te doen.

2. Bereid u voor op overleg

Likkebaardt u van de gedachte om totaalcontrole te installeren om uw positie of die van uw familie te versterken, weet dat u dit niet zonder overleg met de ander betrokken partijen kunt doen. Pak liever het probleem aan dan verstrikt te raken in een stellingenoorlog.

3. Vertrek vanuit de familiale visie op het familiebedrijf

Vooraleer u op de statuten te werpen, bepaal eerst jullie visie voor het familiebedrijf.

Stel u daarna o.a. volgende vragen:

  • Willen wij voorgaande afspraken aanhouden of toch bijsturen in functie van de evolutie waar het bedrijf naartoe gaat? Wat vroeger ideaal was, ligt nu misschien anders.
  • Op welke manier willen wij de eigendom en macht overdragen?
  • Wie kan aandeelhouder worden van het bedrijf?
  • Kunnen niet-familieleden aandeelhouder worden van het bedrijf?
  • Welke zijn de voorwaarden om zaakvoerder te worden?
  • Hoe willen wij het bestuur regelen wanneer de nieuwe generatie het dagelijks management over neemt?
  • Willen wij meervoudig stemrecht of niet? Onder welke voorwaarden?

Het zijn allemaal breinbrekers. U heeft echter wel de mogelijkheid om voor nu, de komende en toekomstige generaties de spelregels (opnieuw) vast te leggen. Informeer u zeker wat mogelijk is, maar nog belangrijker: bepaal wat jullie willen vastleggen als familie!

Billijkheid en draagvlak zijn meestal belangrijker dan doen wat wettelijk en fiscaal mogelijk is. Een goed gevoel is zoveel meer waard dan een verzuurde relatie omwille van een wettelijke maatregel.

Mijn advies is dus om eerst de grove lijnen vast te leggen waar jullie achter staan als familie. Schakel daarna pas notaris, advocaat, vermogensbeheerders of andere experten in om de realiteitscheck te doen. Het is zoals boodschappen doen zonder lijstje. Je hebt altijd meer mee dan nodig.

4. Neem de gelegenheid om te checken of uw onderneming gekwalificeerd is als familiebedrijf in overeenkomst met het Vlaams Successiedecreet.

Deze check kan u een extra trip naar de notaris besparen en uw nabestaanden alvast veel geld. Voor hen kan het een verschil uitmaken tussen 3 of 7% versus 27 of 55% successierecht. Het kan ook het verschil betekenen tussen het bedrijf in handen van de familie houden of het bedrijf gedeeltelijk of volledig moeten verkopen om de successierechten te kunnen betalen.

Organiseer de structuur van uw vennootschappen, de structuur van de eigendom en uw successie onmiddellijk mee. Optimaliseer waar nodig en maak gebruik van de regelingen die vereenvoudiging hebben mogelijk gemaakt.

5. Zorg dat de emoties kunnen gekanaliseerd worden


Wanneer u vreest dat de emoties hoog kunnen oplopen, kan een Adviseur Familiebedrijven de zaakvoerder en de familie bijstaan om tot consensus te komen tijdens dit proces. Hij kan de emoties helpen kanaliseren. Meestal is er meer dat u bindt dan dat er u scheidt. Soms kan een buitenstaander hierin sneller helderheid brengen. Hij heeft daarbij oog voor de noden van de familie én het bedrijf. Gezamenlijk de spelregels vastleggen en eventueel de angel uit een heet hangijzer halen, kan een stap zijn naar meer verbinding en meer voldoening gevende relaties.



4 april 2019

Ons land gaat naar de ****** als we nu niets doen

blah blah blah


Ik ben echt verontwaardigd. Reeds naar 2 politieke debatten geweest. En wat hebben we gehoord: een kudde schapen die om de hete brij rond draaien. Ofwel antwoorden de politiekers niet op de vragen die worden gesteld, ofwel kunnen ze niet zeggen wat hun maatregel gaat kosten en/of wat ze ter compensatie gaan laten vallen. Het is mij beu want ons land gaat naar de kl*ten als we nu niets doen. Ik wil antwoorden en wel nu!

Wij zijn nog steeds een welvarend land. En ik wil het zo houden voor onze kinderen en kleinkinderen. Willen we dit behouden, moeten we nu toch echt in actie schieten. En het hoeft niet altijd geld te kosten. We moeten in de eerste plaats meer waar krijgen voor ons geld.

Er zijn mensen die werken en die amper toekomen. Dit kan toch niet. We zijn bij de landen met de hoogste belastingen in Europa en toch is er na 40 jaar sociaal beleid nog steeds 15% van de bevolking die onder de armoedegrens leeft. Nog evenveel als vroeger ondanks alle geleverde inspanningen. Dit is onaccepteerbaar. We moeten dan toch durven toegeven dat er iets toch niet goed werkt.



15% van de bevolking leeft onder de armoedegrens


Over werken gesproken. Geld verdienen wordt ontmoedigd. Hoe meer je verdient, hoe blijer vadertje staat wordt. Zelf voel je van je extra inspanningen niet zo veel in je portemonnee. En toch mogen we ondanks alle belastingen die we betalen verwachten dat binnenkort de eerste ziekenhuizen zullen sluiten omdat ze niet meer uit de kosten komen. We weten dat de pensioenen niet langer betaalbaar zijn van de bijdragen die vandaag binnen komen in de RSZ. Deze week is er wel zomaar beslist dat bepaalde ambtenaren die in een 4 dagen week werken voor 5 dagen pensioen zullen krijgen. En wie gaat die kosten betalen? Dat is toch geen goed bestuur. En de media vindt het zelfs niet belangrijk om hier iets over te zeggen.

Er zijn vandaag jongeren die denken dat ze geen toekomst meer hebben. Dit kan toch niet!


Boek: Een plan voor ons land

Het hoeft niet pijnlijk te zijn om dit aan te pakken. Itinera heeft de pijnpunten blootgelegd waar we moeten aan werken. Tegelijkertijd bieden ze zicht op de goede voorbeelden waar we ons kunnen op richten. En er hoeft geen sociaal bloedbad te zijn. Echt waar!

Er is nood aan (1) meer goed bestuur. Een simpel voorbeeld: De Lijn heeft 150 miljoen in het water gegooid aan software voor een nieuw ticketsysteem. Overal ter wereld heeft men perfecte systemen die werken. Moet men echt het warm water terug gaan uitvinden?

Toen mijn moeder vroeger naar de dokter ging, ging ik als kind daarna naar de mutualiteit. Onmiddellijk had mijn moeder haar geld terug. Vandaag moeten we niet meer naar de mutualiteit, maar moeten we ons briefjes – of sommige toch nog – in de brievenbus steken. En dan wachten we hier in Zottegem meer dan 10 dagen op ons geld. In deze wereld is dit toch niet meer voor mogelijk te houden.

Vier ministers die over klimaat gaan. De temperatuur moet nogal oplopen in de zaal als je ze samen zet. Ze produceren meer gas dan alle koeien samen, maar geven weinig melk. Ik krijg het er in ieder geval ijskoud van dat ze nog niet tot een onderling akkoord kunnen komen.

De overheidsuitgaven zijn over de laatste jaren verdubbeld. Ze zijn niet verlaagd, hé. En de schulden zijn alleen maar toegenomen. Wat gaan we niet meer doen? Deze oefening wordt in ons klein landje niet gedaan. Daar doet onze politiek niet aan mee. Als je dit met je gezinsbudget of je bedrijf zou doen, kan je de deur snel achter je dicht trekken.


De klok tikt. Help de complexiteit uit de wereld. Nu!


De (2) complexiteit moet de wereld uit. Wie wordt er beter van al die aftrekposten voor de belastingen. Eigenlijk niemand. Zelfs  de bedrijven niet. Geloof me. Het zou veel eenvoudiger kunnen. Er zijn studies die beweren dat met een eenvoudiger belastingsysteem de gemiddelde aanslagvoet zou kunnen zakken van in de 40% naar in de 20%. We willen niet dat de leerkrachten papiertjes invullen voor de schoolinspectie. We willen dat ze les geven. De regels zorgen voor meer overheidsbeslag. Niet noodzakelijk voor meer kwaliteit.

In Zweden heeft men 20% van de kosten van de overheid gereduceerd. Zij zijn nu goedkoper dan ons land. En de inwoners daar vinden niet dat ze een slechtere service krijgen. En er is ook geen sociaal bloedbad geweest. Integendeel. Dit moet toch inspireren.

Het kan toch niet zijn dat voor elke 1 Euro die de staat krijgt om te investeren wij meer dan 2,5 Euro moeten betalen. Er gaat 1,5 Euro verloren. Zo inefficiënt zijn we.

Het pensioen is uitgevonden in een tijd dat de Belg gemiddeld 65 jaar werd. Met andere woorden, de helft had er baat bij voor een heel korte tijd. We moeten het debat houden, hoe we van de belastingen die we betalen gaan bijleggen want van het zilverfonds zal het niet komen. Dat is een lege doos. Het pensioen moet niet naar beneden. We zijn al bij de laagste in Europa volgens onze koopkracht. Maar dit vereist wel ingrepen. Beter bestuur en minder complexiteit kunnen dit bekostigen. Als de Nederlanders, de Zweden en de Duitsers het kunnen, waarom wij dan niet?

Ofwel staan we op en leren we van diegenen die het beter doen dan ons. Ofwel zeggen onze kinderen en kleinkinderen binnen enkele jaren dat ze hier wegtrekken naar een land of regio waar wel nog welvaart is, waar ze niet moeten betalen voor de miserie die de vorige generaties hebben gecreëerd. 
Voor elke 100 personen die vandaag met pensioen gaan, komen er maar 80 bij op de arbeidsmarkt. Als we onze jongeren gaan wegjagen, wie zal dan jouw karretje duwen in het rusthuis?

We willen politiekers die verstandige keuzes maken


Ik wil niet langer politiekers die rond de pot draaien. Er is maar 40% vertrouwen in onze politiek. Slechter kan het bijna niet meer. Vandaar politiekers, kom met antwoorden, duidelijke antwoorden zodat wij weten aan wie we onze stem moet geven bij de volgende verkiezingen.
Politiekers, dit is een warme oproep om te zeggen waar het op staat en wat jullie er gaan aan doen. In de UK maken ze zich belachelijk met de Brexit poppenkast. Jullie doen hetzelfde als je niet je bek opentrekt en tot actie overgaat.

En de journalisten. Aub, voel de politiekers eens echt aan de tand. Laat de sensatie van De Wever en Peeters en De Block en Francken die op elkaars dak zitten aan jullie voorbij gaan. Vergeet die Brexit even en laten we het even over ons eigen land hebben. Stel toch eens de moeilijke vragen. Niet na de verkiezingen, maar nu.

Journalisten, laat u inspireren door het boek “Een plan voor het land” en vraag nu toch eens door. Laat de discussie en al het gel*l over al dan niet gratis busvervoer nu eens links liggen. Iedereen weet dat gratis niet bestaat. Vraag bij de volgende rondetafel, het volgende debat, in Ter Zake en in de Zevende Dag nu eens waar het echt om draait! Laat ze vooral niet zeveren over fait divers.

Vrienden bij VOKA en UNIZO. Nodig op jullie volgende politieke debatten eens iemand uit van Itinera om een introductie te geven vooraleer het debat start. Laat de kandidaten daar eens op reageren. Van de btw op de fietsen ligt heus niemand wakker.

Denk aan de toekomst van onze kinderen en kleinkinderen


Iedereen van ons moet zijn verantwoordelijkheid opnemen. Iedere burger. We kunnen dit doen door onze politieke mandatarissen op te roepen om concrete antwoorden te bieden op de uitdagingen van vandaag en morgen. En daarna bewust onze stem uit te brengen. Het draait om de toekomst en welvaart van ons eigen kinderen en kleinkinderen! En waarschijnlijk ook de onze willen we door hen binnen enkele jaren niet afgestraft worden omdat we toegestaan hebben dat er niets aan de echte problemen is gedaan.

Alle Belgen en inwoners in dit land, verenig u en voel de politiekers aan de tand! En kies daarna in het stemhokje voor een goede toekomst voor uw kinderen en kleinkinderen met uw verstand.


6 maart 2019

Wat doet een Adviseur Familiebedrijven eigenlijk?


C.G. TOTEM | Wat doet een adviseur familiebedrijven


Familiebedrijven zijn anders. Zij kennen specifieke en complexe uitdagingen die voortvloeien uit het spanningsveld tussen de belangen van het bedrijf, de belangen van de familie als geheel en de belangen van elk individueel familielid. Naast het rationele spelen ook emotionele factoren een rol.


Definitie familiebedrijf

Volgens de Europese definitie is een bedrijf ongeacht haar omvang een familiebedrijf wanneer eenvoudig geformuleerd aan volgende voorwaarden is voldaan:
  • Minimum 50% van het stemrecht op de algemene vergadering is in handen van de oprichter en zijn familie. Voor beursgenoteerde ondernemingen is dit minimum 25%;
  • Ten minste één vertegenwoordiger is betrokken bij het bestuur of management van de onderneming. 
Aangezien ook eerste generatie familiebedrijven die nog niet aan een volgende generatie zijn overgedragen meetellen, valt driekwart van de Vlaamse ondernemingen onder deze definitie.


Waar positioneert de adviseur familiebedrijven zich?


C.G. TOTEM - Positionering Adviseur Familiebedrijven



Familiebedrijven worden bekeken als een systeem bestaande uit 3 subsystemen: bedrijf, eigendom en familie.

Wanneer iets wijzigt in een subsysteem heeft dit ook zijn onmiddellijke impact op de subsystemen. Het zijn als het ware tandwieltjes die met elkaar zijn verbonden. Wanneer één van de drie kinderen die actief zijn in de zaak wordt aangesteld als zaakvoerder zullen de verhoudingen rond de familietafel ook wijzigen. Daarom niet slechter, maar het wordt sowieso anders.

De adviseur familiebedrijven bevindt zich op de intersectie van bedrijf, eigendom en familie. Waar binnen elk van deze domeinen een breed scala aan consultants en experts hun cliënten helpt vanuit hun specialiteit, probeert de adviseur familiebedrijven overzicht en inzicht te brengen in het breder geheel.


De emoties kunnen hoog oplopen bij opvolging en overdracht

Adviseur familiebedrijven, opvolging en overdracht worden vaak in één adem uitgesproken. En na deze drie woorden volgt een resem van juridische, fiscale en financiële gerelateerde items de revue. Denk maar aan notaris of advocaat, akte, aandeelhoudersovereenkomst, schenken of verkopen, waardering van de onderneming, erfrecht,... De verschillende experten die in beeld komen bij opvolging en overdracht zullen allemaal perfect advies kunnen geven over de aspecten gerelateerd aan hun werkdomein.

Er is echter een belangrijk facet dat niet uit het oog mag worden verloren: het emotionele gebeuren.

De overdracht is één van de belangrijkste transacties in de ondernemer zijn leven waar soms ettelijke nachten van wakker wordt gelegen door gans de familie:
  • Wie is de meest geschikte opvolger?
  • Wat als de kinderen niet geïnteresseerd zijn?
  • Hoe bereid ik mijn opvolger(s) voor op deze belangrijke stap?
  • Hoe vertel ik mijn ouders dat ik liever niet in de zaak stap?
  • Hoe behandel ik iedereen fair in dit proces?
  • Mijn werk is mijn leven. Hoe moet het nu verder met mij?
  • Wil ik hetzelfde leven als dit van mijn ouders?
  • Welke impact gaat dit hebben op mijn meest loyale werknemers?


C.G. TOTEM | Opvolging



Van de familie-adviseur wordt verwacht dat hij zijn weg kent in deze materie zonder inhoudelijk een expert te zijn. Succesvol werken als adviseur familiebedrijven vergt dan ook een geïntegreerde en multidisciplinaire aanpak.

Naast het scheppen van inzicht in de complexiteit van opvolging en overdracht, helpt de adviseur familiebedrijven jou en je familie om even afstand in te nemen. Hij helpt alle opties op een rij te zetten. Nadien wordt een plan van aanpak voorgesteld waarmee je als eigenaarsfamilie samen met de adviseur aan de slag kan.

Zelf beschouw ik de adviseur familiebedrijven dan ook als mix van adviseur, coach, begeleider van verandering, bemiddelaar en project manager. Hij biedt de cliënt overzicht, inzicht, advies, organiseert overleg en voorziet in een plan van aanpak waarmee aan de slag wordt gegaan – telkens rekening houdend met het groter geheel.


Wanneer komt een adviseur familiebedrijven in beeld?

Beter te vroeg dan te laat! Best lang vooraleer je begint te denken aan je pensioen. Hoe eerder je start met de voorbereiding, hoe groter uw kans op een geslaagde overdracht. Het is bovendien nooit slecht om een plan B klaar te hebben liggen.

Naast het begeleiden van de opvolging en de overdracht, wordt een adviseur familiebedrijven ook aangesproken om ondersteuning te bieden bij de opmaak van een familiecharter, governance of bemiddeling.







Meer weten over onze diensten voor familiebedrijven? Klik hier

Heb je naar aanleiding van dit artikel vragen, aarzel niet om contact met ons op te nemen. Klik hier om het contactformulier in te vullen.





Image: Pixabay



12 februari 2019

Plan de overdracht van je bedrijf tijdig!

C.G. TOTEM - Coaching - KMO - familiebedrijf - overdracht - informatie


Informeer je beter te vroeg dan te laat

Idealiter start je als familiale zaakvoerder met het plannen van de overdracht nog lang vooraleer je denkt aan met pensioen gaan. Je geeft de touwtjes niet van de ene op de andere dag uit handen. Daar loopt een jarenlange voorbereiding aan vooraf.

Denk je: "Nog veel te vroeg om hier mee bezig te zijn!"
We kunnen dat begrijpen. Lees a.u.b. even verder. We zien wel of je er straks nog hetzelfde over denkt.


Plan tijdig

Er staat meer op de agenda dan je denkt. Hieronder alvast een kort overzicht.

  1. Nogal evident. Wie is de juiste opvolger (m/v)?
  2. Je dient je opvolger(s) klaar te stomen. Daar is al snel 10 jaar voor nodig.
  3. Misschien is tussentijds een externe manager nodig?
  4. Welke structuur dient de organisatie te hebben met oog op een effectieve overdracht?
  5. Wat betekent dit alles voor je personeel?
  6. Hoe ga je om met de eigendom van het bedrijf? Wat wil je financieel nog uit het bedrijf halen voor en na de overdracht?
  7. Hoe overtuig je de familie van je plannen? Hebben zij dezelfde visie op hoe je het wilt aanpakken?


Wat als er een plan B nodig is?

Jarenlang heb je gewerkt om het bedrijf te maken tot wat het nu is. Je wilt het in goede handen achter laten wanneer je de deur dicht trekt. Idealiter plan je zelf die dag en is alles vooraf goed geregeld.

Maar wat als je door omstandigheden die dag niet meer zelf kunt kiezen?

  1. Gevaar schuilt soms in een klein hoekje. Wat als jou iets overkomt welke je verhindert je verantwoordelijkheden morgen op te nemen? Wie stapt dan voor je in?
  2. Werkt de ideale opvolger nog niet in het bedrijf? Gaat die zijn mooie carrière en goed betaalde job wel willen achterlaten?
  3. Wat als de ideale opvolger het op het moment dat jij bereid bent om over overdracht na te denken aangeeft geen toekomst te zien in het familiebedrijf?

Wanneer het tegen zit, is verkopen misschien nog de enige uitweg. Heb je dan nog tijd om dit scenario grondig te plannen?


Wees voorbereid

Laat je begeleiden door een onafhankelijk adviseur. Lange termijnplanning is bij familiale overdracht het beste advies welke we je kunnen geven. En vooral: start tijdig!


Meer weten over ons diensten voor familiebedrijven? Klik hier

Heb je naar aanleiding van dit artikel vragen, aarzel niet om contact met ons op te nemen.
Klik hier om het contactformulier in te vullen.




Image: Pixabay

4 februari 2019

Durven-doen

C.G. TOTEM - Coaching - KMO - familiebedrijf - overdracht - durven doen

Afgelopen week kwam ik een jonge kerel tijdens een Meetup - een ideale plaats om te netwerken trouwens. Hij was heel intens bezig met 'futures thinking'.

Wat is futures thinking?

Futures Thinking is - kort gezegd - een gestructureerde methode om na te denken over de wijzigingen die op ons af komen binnen 10, 20 of meer jaren. Hierbij wordt nagedacht over welke impact dit op ons leven zal hebben. Een belangrijk element in dit proces is zich vandaag voorbereiden op de toekomst door terug te plannen vanuit de toekomst naar vandaag. In de politiek is het een manier om verder te kijken dan de komende verkiezingen. In bedrijven is het een manier om innovatie te stimuleren - even weg van de druk om op korte termijn te presteren op de beurs.


Laat perfectie niet in de weg staan van vooruitgang.

Het zou een nieuw werkwoord moeten worden: durven-doen.

Ondanks de passie werd onze recent afgestudeerde student afgeremd. Er waren de vrienden-ondernemers die nog studeren. Eigenlijk hebben ze geen tijd om er al echt aan te beginnen. Daarnaast hoorde ik vier of vijf keer dat ze meer analyse moesten doen om hun klanten te bepalen, hoe het aan te pakken en noem maar op. Ze zitten vast in de analyse. In het Engels mooi gezegd: paralysis by analysis. Zoeken naar perfectie staat hier duidelijk in de weg van vooruitgang.

Au fond, wat moeten ze volgens mij doen?
Ze kennen de technieken op het proces te faciliteren. Het is een vrij recente discipline. Naast netwerken (vb. Bryo), moeten ze de belemmerende gedachten in hun hoofd naast zich neerleggen en gewoon de boemel op. Ze moeten zich gaan voorstellen aan bedrijfsleiders en hen via een workshop laten proeven van wat mogelijk is. Soms moet je gewoon durven-doen.


Wie wil deze gasten een kans geven om te pitchen?

Soms moeten we onze nek durven uitspreken. Vandaar: wie deze gasten een kans wil geven om hun toegevoegde waarde te bewijzen? Laat het mij weten. Dan zorg ik dat jullie geconnecteerd geraken via LinkedIn.


Familiale bedrijfsleider?

Ook al eens nagedacht hoe het 10 jaar verder hier zal staan. Zijn jij en je opvolger(s) klaar om die in de ogen te zien?

Je hoeft in ieder geval niet aan futures thinking te doen om te weten dat overdracht naar de volgende generatie heel goed moet voorbereid worden. Het volledige proces duurt ongeveer 10 jaar. Je kan er dus maar beter op tijd aan beginnen - zelfs al denk je nog lang niet aan je eigen pensioen.

Met alle vragen over familiale overdracht kan je altijd bij C.G. TOTEM terecht. Futures thinking laten we dan wel weer over aan andere specialisten.




Heb je naar aanleiding van dit artikel vragen, aarzel niet om contact met ons op te nemen.
Klik hier om het contactformulier in te vullen.




Image: Pixabay

29 januari 2019

5 tips wat je zelf kan doen om 2019 een succes te maken ondanks krapte op de arbeidsmarkt

C.G. TOTEM - Coaching - KMO - familiebedrijf - Top Secret


Het is eind januari en sommige nieuwjaarresoluties zijn misschien reeds ver naar de achtergrond verdwenen. Wij blijven echter graag werk maken van wat het verschil kan maken om jouw jaar tot een succes te maken. Af en toe herhalen kan geen kwaad. Vandaar dat we 5 tips voor een succesvol 2019 nog graag eens in de verf zetten.


De krapte op de arbeidsmarkt laat zijn sporen na

Eind november waren er in Oost- en West-Vlaanderen 20.000 openstaande vacatures waarvan een groot gedeelte niet ingevuld raken. Het is dan ook niet verwonderlijk dat 1 op de 2 ondernemers aangeeft dat krapte op de arbeidsmarkt de voornaamste reden is voor rem op de groei van hun bedrijf. Vandaar dat VOKA en UNIZO vragen aan de beleidsmakers om maximaal in te zetten op flexibiliteit en alle mogelijke maatregelen te nemen om iedereen in de beroepsbevolking te activeren.


KMO's en familiebedrijven kunnen zelf het roer in handen nemen

Aangezien veel van de uitdagingen die verbonden zijn aan de krapte van de arbeidsmarkt structureel zijn, zal het enige tijd duren vooraleer de situatie is gekeerd. Vandaar dat familiale KMO's zelf het roer in handen moeten nemen om de best mogelijke prestatie uit onze werknemers te halen.


Hier mijn 5 tips voor jou om van 2019 een succes te maken!

Tip #1: Materiaal en uitrusting

Zorg ervoor dat al je werknemers beschikken over het nodige materiaal en de uitrusting om hun werk op een efficiënte, veilige en ergonomische manier uit te voeren.

Tip #2: Verwachtingen

Maak de doelstellingen en verwachtingen voor iedereen duidelijk. Bespreek met iedereen hoe zij hun steentje kunnen bijdragen om deze waar te maken.

Hierbij neem je best de volgende 6 adviezen in achting: (1) communiceren, (2) communiceren én (3) communiceren.

Vergeet daarbij niet om regelmatig te (4) herhalen, (5) herhalen en (6) herhalen. Je kan nooit te veel herhalen.

Tip #3: Passie

Laat je werknemers doen waar ze best in zijn en wat ze liefst doen. Op die manier komen ze meer geëngageerd naar het werk, ligt de output hoger, is de kwaliteit van het werk beter en creëer je meer tevreden klanten.

Tip #4: Keuzes maken

Misschien wel de belangrijkste tip. Ondernemen is keuzes maken. Zet maximaal in op die initiatieven en projecten het verschil gaan maken in 2019. Beter een initiatief te weinig dan één te veel.

Zorg ervoor dat iedereen die betrokken is bij een initiatief of project minsten 15% van de tijd hierop kan werken.

Plan elke actie in detail en volg de vooruitgang wekelijks op. Op die manier vermijd je verrassingen en verhoog je de slaagkans significant.

Tip #5: Opleiding en coaching

Investeer voor jezelf en je werknemers in opleiding en coaching.

Coaching is niet alleen weggelegd voor topsporters, maar voor iedereen die ontwikkeling van zichzelf serieus neemt.

Sta je voor een uitdaging of probleem? Wil je je leiderschapsvaardigheden, competenties of persoonlijkheid verder ontwikkelen? Coaching kan ook voor jou toegevoegde waarde leveren.

Onderzoek heeft uitgewezen dat elke Euro geïnvesteerd in coaching zich op korte termijn 5 à 7 keer terugverdiend. Op lange termijn loopt het terugverdieneffect op tot 49 maal de investering. Er is geen enkele investering die zoveel opbrengt.



Zelf tips?

Voeg ze toe in commentaar. Echte ondernemers helpen elkaar!


Meer weten over onze diensten voor KMO's? Klik hier

Heb je naar aanleiding van dit artikel vragen, aarzel niet om contact met ons op te nemen.
Klik hier om het contactformulier in te vullen.





Bronnen artikel: PricewaterhouseCoopers, Unizo, VDAB & VOKA
Image: Pixabay

21 januari 2019

Winnaar December Gratis Coachingssessie

Iedereen wie zich in december heeft geregistreerd op onze nieuwsbrief kwam in aanmerking om een gratis coachingssessie te winnen van 1,5 uur.

Door een onschuldige hand werd Koen uitgeloot als winnaar. Hij is reeds per e-mail gecontacteerd om een afspraak vast te leggen.

Registreer u nu ook op onze website en maak net zoals Koen kans op een gratis coachingssessie.

Wilt u liever niet wachten op een portie geluk om uw nieuwjaarsresolutie in actie om te zetten, contacteer mail dan naar info@cgtotem.com voor de aanvraag van een vrijblijvende intake-gesprek bij u op kantoor.